Meisje

Lieve Marcellina.

Voor jou, maar zeker voor alle mensen die dit lezen, wil ik een eerste bijdrage leveren aan de bewustwording van kattengedrag en vertellen over de resultaten die we al behalen bij onze kat ‘Meisje’.

Meisje is onze enige poes van (we schatten) 10 jaar oud die we in 2003 uit het asiel hebben gehaald. Ze is daar in een doos op de stoep totaal verwaarloosd achtergelaten. Ze was in erg slechte conditie, ze zag eruit alsof er een tractor over haar heen was gereden, had een ontstoken tand, en was vergeven van de vlooien en oormijt. Ondanks haar treurig voorkomen stal ze onze harten en hebben we haar mee naar huis genomen. Omdat we midden in de stad wonen bij druk verkeer besloten we een ‘binnenkat’ van haar te maken.

De eerste jaren was Meisje een redelijk actieve kat met een kleine gebruiksaanwijzing. Die gebruiksaanwijzing namen we voor lief. Zo schreef haar handleiding voor dat het toegestaan moest zijn dat mevrouw in de douchebak / wastafel plaste en poepte. Tevens was het water uit het toilet véél lekkerder dan het water uit het drinkbakje. En spelen daar deed ze niet aan. Véél te oninteressant. Op deze ‘kleine’ punten na was ze erg lief, maakte nooit iets stuk, krabte echt alleen aan de krabpaal maar zat zelden op schoot. En ze zei ook nooit iets! Zo was het, en we wisten niet beter.

Tot we recent in één jaar tijd, twee maal verhuisden. Meisje vond na de eerste verhuizing snel haar draai maar toch merkten we een gedragsverandering. Ondanks dit gesignaleerd te hebben, ging er nog geen belletje rinkelen. Ze miauwde opeens heel erg veel wat ze voorheen nooit deed. En ze sproeide voortdurend droog en regelmatig zelfs nat! De hele dag drentelde ze door het huis, tegen onze benen op, tegen alle meubels op, tegen werkelijk álles aan. Zelfs bezoek werd niet ontzien. Opeens verdroeg ze ook geen kattenbrokken meer. Alles werd na het eten meteen weer uitgebraakt. Bij de dierenspeciaalzaak kregen we vervolgens brokjes van Royal Canin die, afgezien van de veel natuurlijker en gezondere samenstelling, goed door haar werden verdragen. Af en toe braakte ze nog wel maar ook dat namen we voor lief.

Toen verhuisden we in korte tijd voor de tweede keer. En daarna ging het echt mis. In de nieuwe woning nam de braakfrequentie in alle hevigheid toe. Meisje kon haar draai niet echt vinden, likte voortdurend aan haar vacht en sliep verdacht veel. Ze plaste weer in de douchebak wat mij erg boos maakte. Ik reageerde natuurlijk op een menselijke manier wat ze natuurlijk helemaal niet snapte. Uit radeloosheid heb ik haar onder de douche gezet in de hoop dat ze het de volgende keer wel zou laten….dus niet. Maar ik had haar er wel een trauma bij gegeven. En haar vertrouwen in mij was behoorlijk beschadigd. Had ik maar beter geweten. Meisje trok steeds meer naar mijn vriend maar zocht wel aandacht bij mij als het haar uitkwam. Naar hem was ze lief, naar mij luisterde ze alleen maar. Het enige moment wat ik nog dagelijks met haar had was als ze zich ’s avonds onder de dekens tegen mijn buik aanvleide.

3 maanden geleden ben ik fulltime gaan thuiswerken waardoor mijn daginvulling, en tevens die van Meisje, weer veranderde. Ik observeerde haar eens een paar dagen en het ging me opeens opvallen dat ze eigenlijk de hele dag niets anders deed dan slapen. Ik kwam uit op 20 van de 24 uur. Dat is teveel voor een binnenkat, dat wist ík zelfs! En als ze wakker was zwiepte haar staart voortdurend hevig heen en weer! Haar patroon was bijna dwangmatig: eten, drinken, slapen, zeuren, slapen, op de bak, zeuren, slapen, eten, slapen, etc. Ze leek wel geprogrammeerd. Achteraf bleek het geen slapen te zijn: ze probeerde zich zo klein en onzichtbaar mogelijk te maken, slapen deed ze dan echt niet. Ook het braken nam niet af en ik begon me nu toch enigszins zorgen te maken of ze wel voldoende voedingsstoffen binnen kreeg. We kregen het idee dat ze zich verveelde en daarom zoveel sliep. En zoals we dan weer zo menselijk denken, dachten we dat op te lossen door er een kitten bij te plaatsen.

Voordat we dat echter deden maakte ik een afspraak met een dierenarts bij ons in de buurt die gespecialiseerd was in katten. Ik legde de problemen voor en liet haar Meisje onderzoeken. De dierenarts constateerde na verscheidene weken, -onderzoeken en -diervoeding dat Meisje gelukkig in goede gezondheid verkeerde maar vermoede dat er iets anders aan de hand was. Ze kon geen lichamelijke oorzaken aanwijzen en verandering in kattenvoer had ook geen resultaat. De dierenarts vermoedde dat Meisje psychische problemen had die we niet als zodanig herkenden (ik hoop voor de toekomst dat meer dierenartsen dit herkennen nadat er niets lichamelijks gevonden kan worden). In eerste instantie trok ik een wenkbrauw op, maar dat sloeg al snel om in totale verbaasdheid. Ze raadde me aan om een afspraak te maken met Marcellina Stolting, een gediplomeerd kattengedragsdeskundige. Ik wist niet eens dat die bestonden. Zo wist ik ook niet dat katten ook gedragsproblemen konden hebben. Wederom, hoe menselijk om daar niet bij stil te staan. Katten worden toch ‘af’ geboren? Die hoef je toch niets meer te leren? Dat gaat toch vanzelf wel goed? Zolang je ze maar op een menselijke manier beloont en straft!…hoe suf kun je zijn…

Ik schreef me in voor het kattengedragspreekuur bij de dierenarts. Die dag was ik de enige deelnemer en had Marcellina alle tijd om mijn vragen te beantwoorden. Eigenlijk wilde ik alleen maar weten van haar of en hoe ik een kitten bij Meisje kon plaatsen maar het gesprek kreeg al heel snel een andere wending. Marcelinna prikte al snel door de overige problematiek heen en voorspelde gedurende het gesprek meer en meer gedragingen die Meisje vertoonde. Ik kon alleen maar alles beamen en werd stiller en stiller. Langzaam drong het tot me door dat poes echt helemaal niet goed in haar vel zat. Alle tekenen daarvan waren al jaren aanwezig. En de laatste tijd overduidelijk zelfs! Gelukkig viel er nog wel wat te redden, alhoewel dat in het geval van Meisje lang zou gaan duren. Om een lang verhaal kort te maken: Meisje moest weer ‘kat’ worden. En om haar weer ‘beter’ te maken moesten we haar op een katten manier benaderen. Het meest slechte wat we nu konden doen is er een kitten bij zetten!

Marcellina kwam vervolgens een week later voor een (in ons geval) bijna 4 uur durende observatie. Tijdens die observatie kon ik overduidelijk zien dat ik met een vrouw te maken had die echt wist wat ze deed! Meisje reageerde op een manier die ik nog niet eerder had gezien! Na de observatie bleek dat Meisje angst voor mensen had en een chronische stresstoornis. Marcellina leerde ons als eerste hoe we de katten-lichaamstaal moesten interpreteren. Hierbij let je goed op hoe katten in de natuur met elkaar omgaan. En als je dat eenmaal door hebt dan sta je werkelijk helemaal versteld over hoe fout je eigenlijk met je eigen huisdier om gaat! Marcellina heeft de gave om katten problemen uit te vergroten en te versimpelen op een mensen manier. Zo snap je opeens wat er met je kat gebeurd en waarom deze reageert zoals hij doet. Wij schrijven katten veel te veel menselijk gedrag toe, terwijl katten zich puur op instinct gedragen. En als je katten op een katten manier benaderd…begrijp je ook wat ze duidelijk willen maken

Meisje is als het ware over de jaren heen verslaafd geraakt aan haar eigen stresshormoon. Doordat wij haar belonen met aandacht op het moment dat ze gestrest is (en dat is eigenlijk de hele dag door) leert ze dat gestrest zijn ‘positief’ is. Er zijn tal van uitingen van ongewenst gedrag die Meisje heeft waarvan het merendeel stressuitingen zijn. Maar die uiten zich natuurlijk niet alleen in ongewenst gedrag maar ook in lichamelijk gedrag. Braken, op ongewenste plekken plassen en poepen, sproeien en veel miauwen zijn hier voorbeelden van. Meisje is, om het in mensentermen te zeggen, een junk van haar zelf aangemaakte stresshormoon. Het hoge niveau van dit stresshormoon moet natuurlijk gehandhaafd blijven anders krijgt ze ‘afkickverschijnselen’. En aangezien ze zich beter voelt na aandacht, ook al is deze negatief, zal ze op iedere mogelijke manier die aandacht krijgen. Dus wat is de meest voor de hand liggende behandeling? Juist, afkicken. Hoe naar dat ook is en waarschijnlijk voor ons als mens heel zielig, Meisje wordt er uiteindelijk wel beter van. Het doel is door middel van aangepaste benadering- en omgangswijzen, haar stresshormoon gehalte weer op een normaal niveau te krijgen. En aangezien dit een puur chemische aangelegenheid in haar hersenen is, zal dit uit ervaring rondom een jaar duren.

Tevens ben ik me gaan realiseren dat een huiskat in de meest ‘dode’ omgeving leeft die er bestaat voor een kat. Een kat is een roofdier, per definitie en per evolutie. Dat domesticeer je er niet zomaar uit! In huis wordt een kat zo minimaal geprikkeld dat ze erdoor afstompen. Alles wordt aangedragen, jagen op eten hoeft niet meer en er is niet veel meer te doen dan slapend de dag doorbrengen. Meisje had ook nog eens een geur-deprivatie: zelfs geuren prikkelden haar niet meer.

We zijn nu 3 weken verder. Ik kan niet anders zeggen dat het werkelijk onvoorstelbaar is hoe snel we al resultaat boeken. We houden ons consequent aan het behandelplan, ook al is dat niet altijd even makkelijk. Hieronder enkele puten:

- voorspelbaarheid: iedere dag op dezelfde tijdstippen hetzelfde met haar doen

- rust: haar met rust laten als ze op haar dekentje ligt of aangeeft dat ze rust wenst

- niet in de ogen kijken: dit doen katten in de natuur alleen als ze elkaar bedreigen!

- spelen: meer spelen met de kat op vaste tijden (= voorspellend en ontstressend)
- Feliway (kattenferomoon) verdampers ophangen: dit werkt ontspannend
- meer krabpalen/planken ophangen/neerzetten (we hadden er één)
- kap van de kattenbak halen en iedere avond de bak schoonmaken.

Zo zijn er nog vele aspecten in de behandeling, te veel om hier allemaal op te noemen. Nu zult u natuurlijk benieuwd zijn wat dan het resultaat is na al drie weken:

- Meisje zoekt vanuit zichzelf toenadering op een ontspannen manier.
- ze slaapt nu overal in huis en niet meer alleen op haar dekentje: een teken van ontspanning en zich veilig voelen in huis
- ze slaapt een stuk minder!
- ze plast niet meer in de douchebak!
- ze ligt ’s nachts aan het voeteneind op bed en niet meer boven op je!
- haar staart zwiept nagenoeg niet meer!
- als ze op schoot komt liggen valt ze ook echt in een diepe slaap (=vertrouwen)!
- ze is veel actiever met spelen!
- braakt bijna niet meer!
- het droog sproeien is een stuk minder geworden!
- haar reuk gaat met sprongen vooruit!

Als dit al het resultaat is na drie weken dan ben ik enorm hoopvol dat we haar weer helemaal gezond krijgen!

In retrospectief ben ik enorm geschrokken hoe vanzelfsprekend wij ons gedrag naar onze kat vonden. We benaderden haar niet op een katten manier maar op een mensen manier. Helaas zijn katten gewoon katten en zullen ze tot in einde van dagen niets begrijpen van ons mensengedrag. Door katten op een gepaste manier te benaderen begrijp je sneller wat een kat je duidelijk wilt maken. Katten onderling doen dat al miljoenen jaren in de natuur. Het is natuurlijk utopisch om te denken dat een kat in een paar honderd jaar tijd zijn hele evolutie overboord zet en leert ons te verstaan. Ik ben nu gaan inzien dat een kat je dwingt een kat te benaderen op een katten manier, indien je wilt begrijpen of de kat zich happy voelt of niet. Een andere manier van communiceren dan lichaamstaal kennen ze namelijk niet (op spinnen en miauwen na dan). Ik heb nu zelf mogen ervaren dat, indien je een kat benadert en begrijpt op een kattenmanier, ze echt heel veel te ‘vertellen’ hebben!

Het meest heerlijke van Meisje heb ik voor het laatst bewaart. Meisje heeft een extreem zachte vacht en het is zo heerlijk om met haar te ‘vrijen’. Ze kent gelukkig geen agressie en is ondanks haar gedragsproblematiek heel erg lief. Voorheen was ze niet zo op mij gesteld maar ik merk nu dagelijks dat ze meer en meer op een echt ontspannen manier naar me toe komt, lekker met me wil ‘vrijen’, het ook toelaat en vervolgens op mijn schoot in een diepe slaap valt. Tijdens de vrijpartij ga ik met haar om zoals katten in de natuur met elkaar omgaan. Ik probeer zelfs te spinnen en merk dat Meisje hier helemaal ontspannen van raakt. Marcellina is een enorme steun in het ons leren van kattenbenaderingen. Ze geeft me handreikingen, tips en uitleg over kattengedrag en de therapie bij Meisje. Voornamelijk door haar leer ik dan ook hoe we Meisje zo goed mogelijk kunnen benaderen. En wat is er nou heerlijker dan aan alle signalen te zien dat je kat zich goed in haar vel voelt, zich bij je vertrouwd voelt en dat je aandacht op prijs gesteld wordt en de juiste uitwerking heeft!

Beste mensen die dit lezen. U gaat ervan uit dat uw kat gezond is. Natuurlijk ga ik daar ook van uit. Het kan echter zo zijn dat u na het lezen van dit verhaal of de informatie op kattengedragtherapie.nl vermoed dat uw kat wellicht geestelijk niet zo gezond is als u dacht. Ik raad u in dat geval aan contact op te nemen met Marcellina. Ieder huisdier heeft het recht om met zorg en aandacht behandelt te worden. Alleen al vanwege het feit dat wij ze opleggen in huis te komen wonen. Een keuze die ze niet zelf maken. Voor honden is er al opvoedkunde en zijn er hondenscholen. Waarom zouden bijvoorbeeld katten dan vanaf hun geboorte maar al alles weten? De meeste katten worden helaas genoeg al voor dat ze 10 weken oud zijn bij de moeder weggehaald. Daarna leren ze niet van de moederkat hoe je een kat moet zijn. In tegendeel, een mens probeert ze tevergeefs te laten begrijpen door verbale communicatie wat wel en niet mag. En wij houden ons zelf zo graag voor de gek dat een kat je op een gegeven moment echt verstaat! Wij weten toch allemaal dat als wij mensen de andere kant opkijken, alle katten complete discussies met elkaar houden en wereldvraagstukken oplossen? Niet dus. Laat een kat leren een kat te zijn. Laat een kat opgevoed worden door zijn ouders tot deze volwassen is. Pas daarna weet je zeker dat je een stabiele en gezonde kat in huis haalt. En daar houdt het natuurlijk niet mee op! Een kat is geen meubelstuk. Een kat is een levend, voelend wezen en onderdeel van uw gezin. Een kat is een dier dat uitdagingen en prikkelingen nodig heeft, net als u en ik. Ga verantwoord met een kat om, ga als een kat met uw kat om!

Ludo Timp, Leiden